عضویت / ورود
تفاوت برنامه‌ریزی و زمان‌بندی نگهداری و تعمیرات
فوریه 17, 2019
هر آنچه باید درباره نگهداری و تعمیرات پیش بینانه بدانیم
فوریه 27, 2019

فرکانس‌های بازرسی در نت پیش بینانه و پیشگیرانه

معمولاً برای کارشناسان و پرسنل نگهداری و تعمیرات این سؤال مهم مطرح می‌شود که چگونه فرکانس‌های بازرسی در نت پیشگیرانه و نت پیش بینانه را تعریف کنند؟در اینجا سعی داریم برخی از راهنمایی‌های کاربردی بر اساس مباحث علمی در راستای تعیین فرکانس فعالیت‌های نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه و پیش بینانه را ارائه دهیم. امید است که موردتوجه تمام علاقه‌مندان و کارشناسان این حوزه قرار گیرد.

پاسخ کوتاه به این سؤال این است که شما باید از تجربه و حس مشترک خود که توسط یک ساختار تصمیم منطقی پشتیبانی می‌شود، استفاده کنید.

برای آنکه جزئیات فرکانس‌های فعالیت‌های PdM و بازرسی‌های PM را بررسی کنیم، بیاییم از تعریف بازرسی شروع کنیم.

بازرسی‌: همه بررسی‌های عینی یا اندازه‌گیری‌هایی که توسط حواس پنج‌گانه یا با استفاده از یک ابزار، به‌عنوان‌مثال: یک آنالایزر ارتعاش، دوربین مادون‌قرمز، ولت‌متر، یک جریان‌سنج یا اولتراسونیک، انجام می‌شوند را شامل می‌شود.

برای تعیین فرکانس‌های بازرسی‌های نت پیشگیرانه و نت پیش بینانه، ما باید بدانیم که دوره شکست چیست و بتوانیم آن را تعیین کنیم.

دوره شکست: یعنی زمانی که نقص یا خرابی بالقوه در سیستم به وجود می‌آید و پس از مدتی تبدیل به یک شکست کارکردی می‌شود.

 

فاصله  P-F جهت تشخیص فرکانس بهینه

 P-F که مخفف واژه‌های Potential Failure و Functional Failure می‌باشد، معرفی زمانی است که امکان تشخیص یک شکست بالقوه وجود دارد و یا به‌عبارت‌دیگر فاصله P-F ، یعنی مدت‌زمان بین شکست بالقوه تا شکست کارکردی.

به‌عنوان‌مثال یک پمپ گریز از مرکز ممکن است دچار کاویتاسیون شده باشد، اما هنوز جریان لازم برای عملیات را فراهم می‌کند؛ ما با یک نقض یا شکست بالقوه سروکار داریم نه یک شکست کارکردی. کاویتاسیون در نمونه ما درنهایت به یک شکست کارکردی تبدیل خواهد شد و زمانی خرابی اتفاق می‌افتد که پمپ قادر به انجام کار موردنظر خود نیست.

فاصله P-F بهترین زمان برای تشخیص و برطرف کردن خرابی قریب‌الوقوع است که فعالیت‌های نت پیشگیرانه و نت پیش بینانه باید در فواصل زمانی کوتاه‌تر از فاصلهP-F انجام شوند،  لذا اگر یک بازرسی یا فعالیت پیشبینانه در فواصل زمانی طولانی‌تر از فاصلهP-F انجام شود، همیشه این احتمال وجود خواهد داشت که شانس کشف شکست برای همیشه از دست برود و تجهیز با شکست کارکردی یا خرابی مواجه شود.از طرف دیگر، اگر فعالیت را در فواصل زمانی بسیار کوچک‌تر از فاصلهP-F انجام دهیم، باعث اتلاف منابع بر روی این فرایندهای بازرسی خواهیم شد.

بنابراین در بازرسی‌ها برای نت پیش بینانه یا پیشگیرانه، فاصله بین P و F باید کافی باشد تا تجزیه‌وتحلیل مؤثر باشد و اقدامات اصلاحی انجام شود زیرا در غیر این صورت کل این فرایند بی‌معنی است.

در حالت ایده آل، فاصله P-F به تیم نگهداری و تعمیرات قدرت کافی را می‌دهد تا بتوانند وظایف نگهداری و تعمیرات مناسب را به‌موقع برنامه‌ریزی کنند تا از خرابی عملکرد جلوگیری شود. بااین‌حال، تعیین فاصله بین بازرسی‌ها می‌تواند چالش‌برانگیز باشد.

 لذا برای اتخاذ تصمیم مناسب در این مورد باید از فاصله P-F کاربردی استفاده کرد.

فاصله P-F کاربردی یا فرکانس بازرسی

به طور مختصر و با درنظر گرفتن یک قانون کلی، بازه‌های زمانی برای بازرسی در نت پیشگیرانه و نت پیش بینانه باید تقریباً P-F/2 باشد. به‌عنوان‌مثال، اگر دوره تخمین زده‌شده، ۱۴ روز باشد، یک فرکانس بازرسی معقول ۷ روز (P-F / 2) برای این مورد،مناسب است. ناگفته نماند اگر فرکانس بازرسی طولانی‌تر از ۱۴ روز در نظر گرفته شود، ممکن با شکست مواجه شویم.

بنابراین، قاعده کلی و عملی: P-F / 2= فرکانس بازرسی

مشکل واقعی این است که ما نمی‌دانیم P-F چگونه محاسبه و به دست می‌آید! هیچ استاندارد و مستندی وجود ندارد و بیشتر سازمان‌ها هیچ سوابقی در P-F ندارند.

آقای جان موبری در کتابRCM2 به ۵ راه‌حل احتمالی تعیین فاصله زمانیP-F برای فرکانس‌های نت پیشگیرانه و نت پیش بینانه اشاره می‌کند که این راه‌حل‌ها عبارت‌اند از:

۱-نظارت پیوسته

۲-شروع بافاصله‌ای کوتاه و افزایش تدریجی آن

۳-فواصل دلخواه

۴-پژوهش‌ها

۵-رویکردهای مستقل بر اساس تجربه و قضاوت

هرکدام از این مراحل،توضیحاتی را در پی‌دارند که از حوصله این مطلب خارج است و می‌توانید با رجوع به کتاب RCM2آقای جان موبری که توسط استاد گرانقدر، آقای دکتر زواشکیانی ترجمه‌شده است، آن‌ها را مطالعه و بررسی کنید.

 

نقش ابزار در فاصله P-F

ما همچنین باید درک کنیم که اگر به ابزارهای بهتر دسترسی داشته باشیم فاصله P-F تغییر می‌کند. به‌عنوان‌مثال، اگر ما از یک ارتعاش سنج استفاده کنیم، احتمالاً می‌توانیم شکست بالقوه‌ای را که با گوشی معمولی چند روز قبل از شکست کارکردی تشخیص می‌دهیم را حداقل ۶ هفته زودتر تشخیص دهیم. شکست کارکردی در هر دو یکسان است، اما P-F تغییر کرده است! در بیشتر موارد، تنها دلیل خرید تجهیزات بازرسی، بررسی P-F با دقت بیشتری است.

در حقیقت، توانایی تشخیص شکست در P-F همچنین به توانایی فرد برای انجام بازرسی، محیط (نورپردازی، دما، در محیط داخلی در مقابل فضای باز و غیره) و  پارامترهای عملیاتی در زمان بازرسی، طراحی و دسترسی به تجهیزات و سایر موارد دارد.

 

اشتباهات در محاسبه فاصلهP-F

هر دارایی دارای حالت‌های شکست بسیاری است و هر حالت شکست می‌تواند P-F های مختلف داشته باشد. ما همچنین می‌دانیم که هر P-F ممکن است بسته به ابزار بازرسی، روش، شخص بازرس و غیره تغییر کند. همچنین، هر مؤلفه می‌تواند در سرعت‌های مختلف، محیط‌های مختلف و بارهای متفاوت اجرا شود.

در اینجا شاهد هستیم که بسیاری از سازمان‌ها دچار اشتباهاتی می‌شوند. بعضی از سازمان‌ها نتیجه‌گیری می‌کنند که برای یافتن پاسخ به تمام این سؤالات باید یک مطالعه گسترده انجام شود و مطرح می‌کنند که این رویکرد مناسب و خوبی نیست. چرا این‌یک رویکرد خوبی نیست؟ این‌یک رویکرد خوب نیست، زیرا در اکثر مواقع، شما نمی‌توانید داده‌های موردنیاز برای انجام تجزیه‌وتحلیل را جمع‌آوری کنید و اگر هم این کار را کنید سپس خارج از آن به انجام بازرسی‌ها و تجزیه‌وتحلیل‌ها می‌پردازید. آنچه شما در صورت نداشتن سوابق می‌توانید انجام دهید تعیین P-F بر پایه حدس و گمان است.مطمئن باشد باگذشت زمان نتایج خوبی کسب می‌کنید.

 

خطای معمول در فاصلهP-F و عمر قطعه

فرکانس‌های بازرسی نت پیشگیرانه و نت پیش بینانه بر اساس P-F، هیچ ارتباطی به عمر مفید و بحرانی بودن عملکرد قطعه ندارد. عمر یک قطعه از زمان شروع به کار آن اندازه‌گیری می‌شود درحالی‌که فاصلهP-F از خرابی کارکردی به قبل اندازه‌گیری می‌شود و درنتیجه این دو موضوع هیچ ارتباطی به هم ندارند.

عمر مفید قطعه هیچ ارتباطی با فرکانس بازرسی ندارد. به‌عنوان‌مثال، بر اساس کلاس جهانی متوسط عمر مفید موتور ​​۱۸ سال است، بعضی از موتورها ۸ سال عمر می‌کنند،برخی دیگر ۲۵ سال. بااین‌حال، P-F برای حالت‌های شکست به این موتورها به‌احتمال‌زیاد دو هفته است، بنابراین عمر مفید هیچ ارتباطی با فرکانس بازرسی ندارد. استدلال غلط رایج این است که “ما این تجهیز و دارایی را برای ۳ سال بررسی کرده‌ایم و هیچ مشکلی در آن پیدا نکرده‌ایم، بنابراین ما فرکانس بازرسی با فرکانس دو هفته را زیاد می‌کنیم. این واقعیت که شما مشکل و شکست بالقوه‌ای را پیدا نکرده‌اید هیچ ارتباطی با P-F ندارد. هنگامی‌که این دارایی شکست می‌خورد، ممکن است پس از ۱۵ سال باشد، فاصله P-F هنوز هم می‌تواند دو هفته باشد و شما باید آن را در صورت شرایط مالی مناسب، انجام دهید. اگر دوره بازرسی را به چهار هفته تغییر دهید، تقریباً ۵۰٪ بیشتر این ریسک را پذیرفته‌اید که تجهیز دچار شکست شود.

 

خلاصه

برای تشخیص  P-F نت پیشگیرانه و نت پیش بینانه از ابزارهای مناسب و به‌روز استفاده کنید.

فرکانس‌های بازرسی بر اساس P-F است، نه بر اساس حیاتی بودن و عمر مفید قطعه یا تجهیز.

P-F برای تمام حالت‌های شکست کاملاً غیرقابل‌پیش‌بینی و غیرعملی است، بااین‌حال ما می‌توانیم آن را حدس بزنیم.

اگر سوابق بسیار خوبی در رابطه با P-F  ندارید، وقت خود را صرف مطالعه دقیق نکنید، حدس بزنید، این کار شمارا نسبت به یک مطالعه بدون اطلاعات قابل‌اعتماد به نتایج قابل قبولی خواهد رساند.

 

نکته مهم:

تعیین فرکانس بازرسی در نگهداری و تعمیرات با این فرمول ازجمله ساده‌ترین و ابتدایی‌ترین روش‌ها برای محاسبه فرکانس بازرسی می‌باشد که هزینه‌های نگهداری و تعمیرات مانند هزینه فعالیت‌های نت پیش کنشی را ر نظر نمی‌گیرد و صرفاً بر اساس قابلیت دسترسی دارایی است. به‌عنوان نمونه: زمانی که محاسبه فرکانس بر اساس هزینه‌های نت واکنشی و پیش کنشی و همچنین هزینه رکود سیستم مطرح می‌شود، دیگر این فرمول و روش پاسخگو نیست و باید آن را بر اساس فرمول دیگری و همچنین تابع توزیع عمر ارلانگ محاسبه کنیم.

هادی داوری
هادی داوری
من همیشه در حال یادگیری‌ام و هر آنچه تاکنون آموخته و تجربه کرده‌ام را با شما به اشتراک خواهم گذاشت.

دراین‌باره بیشتر بخوانید

چک لیست بهینه سازی نت پیشگیرانه(PMO) ۵ استراتژی برای دستیابی به نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه در سطح استاندارد

چنانچه این مطلب برای شما مفید بوده، لطفاً برای حمایت از ما آن را با دوستان علاقه‌مند به مباحث مدیریت نگهداری و تعمیرات و دارایی‌های فیزیکی به اشتراک بگذارید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

×