عضویت / ورود
سه شاخص کلیدی خرابی MTBF،MTTF،MTTR
می 21, 2020
۵ اشتباه رایج در روانکاری تجهیزات و ماشین‌آلات
ژوئن 29, 2020

دسته‌بندی علت خرابی تجهیزات

دلایل خرابی یا شکست معمولاً هنگام مشاهده خرابی قابل‌شناسایی و ردیابی نیستند و برای پیدا کردن علت خرابی تجهیزات ، معمولاً تجزیه‌وتحلیل علت ریشه خرابی به کار گرفته می‌شود و قطعاً می‌تواند مفید باشد. این موضوع به‌ویژه برای خرابی‌های پیچیده‌تر و درجایی که شکست به دلیل عواقب و اثرات آن مهم باشد، اهمیت پیدا می‌کند.

به‌عنوان‌مثال می‌توان به شکست‌های با عواقب ایمنی و یا عواقب زیست‌محیطی جدی اشاره کرد و همچنین میزان خرابی‌های به‌طور غیرطبیعی بالا و یا شکست‌های با هزینه تعمیر بالا، موارد مورد بررسی مرتبط با این موضوع هستند.

مراقب باشید که ساختار خرابی (توصیف علت ظاهری یا مشاهده‌شده از شکست) را با علت خرابی (توصیف علت اصلی یا “ریشه” شکست) اشتباه نشود.

ساختار شکست یا خرابی بر اساس استاندارد ISO14224 در لینک زیر آورده شده است، همچنین دو مطلب در ارتباط با شکست یا خرابی تحت عنوان روش‌های شناسایی خرابی یا شکست و الگوهای شکست تجهیزات نیز از قبل آماده‌شده که از لینک‌های زیر می‌توانید آن‌ها را پیگیری و مطالعه کنید.

دسته‌بندی علت خرابی تجهیزات بر اساس استاندارد ISO14224، بر اساس ۵ دسته اصلی به همراه بخش‌های مربوطه برای استفاده در پایگاه‌های داده مدیریت نگهداری و تعمیرات و RCFA تعریف‌شده که مطابق زیر طبقه‌بندی می‌شوند:
۱- دلایل خرابی مربوط به طراحی؛
۲- علل مربوط به ساخت و نصب؛
۳-علت خرابی‌های مربوط به عملیات / نگهداری و تعمیرات؛
۴- خرابی‌های مربوط به مدیریت؛
۵-متفرقه؛

۱- دلایل خرابی مربوط به طراحی

عمومی: طراحی یا پیکربندی تجهیزات نامساعد (شکل یا ظاهر، اندازه، تکنولوژی، پیکربندی، قابلیت بهره‌برداری یا عملکرد، قابلیت نگهداری و تعمیر و سایر موارد)، اما جزئیات دیگری موجود نیست.

ظرفیت نامناسب: ابعاد نامناسب / ظرفیت ناکافی؛

مواد نامناسب: علت خرابی با توجه انتخاب مواد نامناسب؛

۲- علل مربوط به ساخت و نصب

عمومی: خرابی مربوط به ساخت یا نصب، اما جزئیات دیگری موجود نیست.

خرابی ساخت: شکست یا خرابی حین پردازش و ساخت؛

خرابی نصب: خرابی نصب یا مونتاژ (مونتاژ بعد از فعالیت‌های نگهداری و تعمیرات را شامل نمی‌شود)

۳-علت خرابی‌های مربوط به عملیات / نگهداری و تعمیرات

عمومی: خرابی مربوط به بهره‌برداری / استفاده یا نگهداری و تعمیرات تجهیزات، اما سایر جزئیات در دست نیست.

خدمات خارج از طراحی: شرایط خدمات و عملکرد تجهیز خارج از طراحی یا به‌صورت ناخواسته است، به‌عنوان‌مثال عملکرد کمپرسور با فشار بالای مشخصات طراحی‌شده؛

خطای عملیاتی: خطای انسانی( اشتباه، سوءاستفاده، سهل‌انگاری، بی‌توجهی و غیره) و خطای در حین بهره‌برداری (به‌عنوان‌مثال خطای انسانی به دلیل خستگی)

خطای نگهداری و تعمیرات: خطای انسانی( اشتباه، سوءاستفاده، سهل‌انگاری، بی‌توجهی و غیره) خطای در حین فعالیت‌های نگهداری و تعمیرات (مثلاً خطا به دلیل خستگی انسان)

فرسودگی مورد انتظار: علت خرابی مربوط به فرسودگی به دلیل بهره‌برداری عادی تجهیزات در طول زمان سپری‌شده؛

۴- خرابی‌های مربوط به مدیریت

عمومی: خرابی مربوط به مسائل و مشکلات مدیریتی است، اما جزئیات بیشتر در دسترس نیست.

خطای مستندسازی: خطای انسانی(خرابی‌های مربوط به روش‌های اجرایی، مشخصات، نقشه‌ها، گزارش‌ها و غیره)

خطای مدیریت: خرابی مربوط به برنامه‌ریزی، سازمان‌دهی، تضمین کیفیت و غیره؛

۵-متفرقه

عمومی: علت خرابی در هیچ‌کدام از دسته‌های فهرست بالا قرار نمی‌گیرد.

پیدا نشدن دلیل: شکست بررسی‌شده اما علت خرابی مشخصی پیدا نشده است.

علل مشترک: اگر یک علت خرابی باعث صدمه به چند سطح زیر واحد شود، آنگاه یک خرابی در واحد تجهیزات ثبت می‌شود. به‌عنوان‌مثال اگر روانکار آلوده باعث صدمه در چندین زیر واحد شود، تنها یک خرابی در واحد تجهیزات ثبت می‌شود. بعضی‌اوقات، شکست‌های به‌ظاهر هم‌زمان، درواقع عواقب یکدیگر هستند و درنتیجه، تنها اولین دلیل شکست ثبت می‌شود. نمونه‌ای از این کار ناقص عملکرد پمپ روغن و خرابی متعاقب آن به دلیل گرمای بیش‌ازحد است. در این حالت، خرابی فقط در زیر واحد روانکاری ثبت می‌شود.

علل ترکیبی: چندین علت به‌طور هم‌زمان عمل می‌کنند. حواسمان باشد که اگر یک علت غالب است، باید این علت برجسته شود.

شکست واحد دیگر: شکست ناشی از خرابی سایر واحد تجهیزات، زیر واحد یا آیتم قابل نگهداری و تعمیرات؛

سایر موارد: هیچ‌یک از علل فوق اعمال نمی‌شود. علت را به‌عنوان متن آزاد مشخص کنید.

علت ناشناخته: هیچ اطلاعاتی در مورد علت خرابی موجود نیست.

در این مطلب به ۲۱ علت خرابی تجهیزات که استاندارد ایزو۱۴۲۲۴ویرایش۲۰۱۶ آن‌ها را شرح داده است، پرداختیم. دوستانی که به دنبال دسته‌بندی، کدگذاری و به‌کارگیری علل خرابی در هر سازمان تولیدی و تجهیز محور هستند، اطلاع داشته باشند که خارج از این موارد، معمولاً علت‌های دیگری نمی‌تواند مطرح شود و کاملاً به این موارد در تجزیه‌وتحلیل‌ها و پایگاه داده خود می‌توانند بسنده کنند.

چنانچه درباره این محتوا و یا سایر موارد مرتبط با نگهداری و تعمیرات و مدیریت دارایی‌های فیزیکی سؤالی داشتید، می‌توانید با من تماس بگیرید.

هادی داوری
هادی داوری
من همیشه در حال یادگیری‌ام و هر آنچه تاکنون آموخته و تجربه کرده‌ام را با شما به اشتراک خواهم گذاشت.

دراین‌باره بیشتر بخوانید

ساختار شکست یا خرابی در مدیریت نگهداری و تعمیرات روش‌های شناسایی خرابی یا شکست الگوهای شکست تجهیزات شکست زودهنگام تجهیزات

چنانچه این مطلب برای شما مفید بوده، لطفاً برای حمایت از ما آن را با دوستان علاقه‌مند به مباحث مدیریت نگهداری و تعمیرات و دارایی‌های فیزیکی به اشتراک بگذارید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

×